4 lata ago
Czy wiesz, gdzie powstają ramy rowerowe Kross? Odpowiedź może zaskoczyć wielu – w Polsce, a konkretnie w Przasnyszu. Fabryka Krossa to miejsce, gdzie rodzą się zaawansowane technologicznie ramy karbonowe, w tym model Level Tokyo. Choć Polska ma już doświadczenie w produkcji kompozytów, to uruchomienie masowej produkcji ram rowerowych na taką skalę jest przełomem. Zapraszamy na wirtualną wycieczkę po fabryce Krossa, aby prześledzić cały proces powstawania ramy, krok po kroku.

- Tajemnicza komnata produkcji karbonu
- Od plotera do lodówki, czyli początek drogi ramy
- Lodówka pełna tajemnic
- Temperatura ma znaczenie
- Prepreg – materiał przyszłości
- Wzór cięcia – optymalizacja i precyzja
- Ploter – serce produkcji
- Arkusz i stosik – organizacja pracy
- Szwalnia ram – ręczna precyzja
- Forma – nadawanie kształtu
- Konsolidacja podciśnieniowa – klucz do jakości
- Prasa – hartowanie ramy
- Kulki i przygotowanie formy – detale, które ułatwiają pracę
- Surowa rama – elementy składowe
- Szlifowanie i detale – perfekcyjne wykończenie
- Lakiernia – ostatni etap
- Polska rama karbonowa – duma Krossa
Tajemnicza komnata produkcji karbonu
Dostęp do hali produkcyjnej, gdzie powstają ramy karbonowe, jest ściśle chroniony. Panuje tu atmosfera tajemnicy i innowacji. Aby wejść, potrzebny jest kod i przewodnik. Na szczęście udało się przekroczyć próg i rozpocząć podróż po „komnacie tajemnic”. Naszym przewodnikiem jest inżynier Piotr Falczyński, konstruktor statków powietrznych, który nadzoruje cały proces produkcji. Z dumą opowiada o tym miejscu jako o swoim „dziecku”.

Od plotera do lodówki, czyli początek drogi ramy
Produkcję zaczynamy od pierwszej hali, gdzie króluje ploter. To tutaj wycinane są precyzyjne kształty z materiału kompozytowego. W pomieszczeniu utrzymywana jest stała temperatura, aby ploter pracował w optymalnych warunkach. To kluczowy element procesu technologicznego.
Lodówka pełna tajemnic
Kolejnym punktem na mapie fabryki jest „lodówka”. To niewielkie pomieszczenie wypełnione pudłami z prepregami. Prepregi to surowe maty z włókna węglowego nasączone żywicą. Różne rodzaje prepregów mają różne właściwości i trwałość. Niska temperatura pozwala im zachować przydatność do użycia przez dłuższy czas.
Temperatura ma znaczenie
Idealna temperatura dla kompozytów to -18 stopni Celsjusza. W takich warunkach prepregi mogą być przechowywane nawet rok. Podgrzanie do 150 stopni Celsjusza inicjuje proces sieciowania, czyli utwardzania żywicy. Im niższa temperatura, tym proces ten przebiega wolniej.
Prepreg – materiał przyszłości
Materiał kompozytowy dostarczany jest w dużych rolkach, przypominających zwoje materiału. Po rozmrożeniu do temperatury pokojowej i umieszczeniu na ploterze, można przystąpić do cięcia. W temperaturze pokojowej prepreg zachowuje swoje właściwości przez około miesiąc.
Wzór cięcia – optymalizacja i precyzja
Przed uruchomieniem plotera, w specjalnym programie komputerowym, projektuje się wzór cięcia. Optymalizacja wykorzystania materiału jest kluczowa, każdy centymetr kwadratowy jest cenny. Ważny jest również układ włókien w materiale. Do produkcji ram Kross używa się dwóch rodzajów włókien węglowych: jednokierunkowych i dwukierunkowych. Tkanina dwukierunkowa stosowana jest głównie do wzmocnień.
Ploter – serce produkcji
Ploter to jeden z wyróżników fabryki Krossa. W przeciwieństwie do niektórych tajwańskich fabryk, gdzie stosuje się prasy, w Przasnyszu wykorzystuje się wyłącznie ploter. Pozwala to na lepsze wykorzystanie materiału i mniejszą ilość odpadów, co przekłada się na lżejsze ramy. Ploter jest uniwersalny i może wycinać dowolne kształty. Obsługiwany przez jednego operatora, może pracować niemal bez przerwy.
Arkusz i stosik – organizacja pracy
Proces produkcji jest doskonale zorganizowany. Na jednym arkuszu materiału wycinane są wszystkie elementy potrzebne do jednej ramy. Skrawki materiału są opisywane i segregowane w stosy. Dzięki numeracji każdego fragmentu, wiadomo dokładnie, gdzie dany element powinien trafić. To przykład optymalizacji procesu, który eliminuje przestoje i przyspiesza produkcję.
Szwalnia ram – ręczna precyzja
Wycięte fragmenty materiału trafiają do „szwalni”. Tutaj pracownice, krok po kroku, składają „ramę” według schematu. Kross stosuje metodę produkcji z dwóch połówek, nawet w najtańszych ramach karbonowych, podobnie jak Trek w swoich najdroższych modelach. Pozwala to na uzyskanie wyższej jakości i uniknięcie fałd włókien, które mogą obniżać wytrzymałość ramy. Ręczne układanie fragmentów jest wciąż niezastąpione, precyzja i umiejętności manualne są kluczowe.
Forma – nadawanie kształtu
Złożone połówki ramy, po połączeniu kolejnymi warstwami i dołączeniu tylnego trójkąta, trafiają do formy. Forma, wykonana z silikonu, nadaje ramie ostateczny kształt pod wpływem ciśnienia i temperatury. W Krossie stosuje się formy negatywowe, w docelowym rozmiarze ramy. Dodatkowe formy pośrednie zwiększają wydajność produkcji. Metalowe formy, choć kosztowne, są niezbędne do uzyskania perfekcyjnego kształtu.
Konsolidacja podciśnieniowa – klucz do jakości
Przed umieszczeniem w piecu, ramy przechodzą proces konsolidacji podciśnieniowej w specjalnej prasie. Wyciąganie nadmiaru powietrza spomiędzy warstw kompozytu eliminuje fałdy i podnosi jakość materiału. Ta rzadko stosowana metoda jest kolejnym wyróżnikiem produkcji ram Krossa.
Prasa – hartowanie ramy
W fabryce znajdują się trzy prasy: chłodząca i dwie grzejące. Formy z ramami umieszczane są najpierw w prasie grzejącej, potem chłodzącej i ponownie grzejącej. Skraca to czas hartowania i ułatwia pracę z ramą. Węże podłączone do formy utrzymują ciśnienie wewnątrz podczas całego procesu, dociskając ramę do formy.
Kulki i przygotowanie formy – detale, które ułatwiają pracę
Stoły, na których przesuwane są ciężkie formy, wyposażone są w kulki, co ułatwia ich przemieszczanie. Formy stalowe wymagają precyzyjnego przygotowania i czyszczenia po każdym użyciu. Cykl produkcyjny w prasie trwa dwie godziny. Dostępność dwóch form w rozmiarze M, najpopularniejszym rozmiarze, minimalizuje przestoje.
Surowa rama – elementy składowe
Rama składa się z trzech głównych elementów. Haki wykonane są z aluminium. To praktyczne rozwiązanie, ponieważ elementy aluminiowe są łatwiejsze w produkcji i bardziej niezawodne w tym miejscu. Środek suportu z gwintowanymi miskami wykonany jest ze stali nierdzewnej, co zapewnia trwałość i odporność na korozję. Gniazdo pod miski jest stożkowe, a gwinty do koszyków na bidon również stalowe. Do łączenia elementów stosuje się klej lotniczy.
Szlifowanie i detale – perfekcyjne wykończenie
Po sklejeniu i wstawieniu elementów metalowych, rama jest szlifowana, aby usunąć wszelkie niedoskonałości. Pracownicy na tym etapie pracują w maskach, a pył odprowadzany jest przez specjalne systemy. Liczy się każdy detal, a staranność wykonania wymaga precyzji i cierpliwości.
Lakiernia – ostatni etap
Po szlifowaniu rama jest niemal gotowa. Trafia do lakierni, gdzie pokrywana jest warstwą podkładu (primeru) i kilkoma warstwami lakieru. Ramy są malowane i od razu wygrzewane. Po lakierni ramy trafiają do montażu kompletnych rowerów.
Polska rama karbonowa – duma Krossa
Obecnie już połowa ram kompozytowych Krossa powstaje w fabryce w Przasnyszu. W listopadzie, podczas wizyty w fabryce, z linii produkcyjnej schodziło 7 ram dziennie modeli Level 11 i Level Tokyo. W szczycie sezonu produkcja sięgała 15 ram dziennie, pracując na dwie zmiany. Planowane jest, że w przyszłości wszystkie modele karbonowe będą produkowane w Przasnyszu. Co więcej, powstaje prototyp ramy nowego Levela, na którym Maja Włoszczowska ma startować w Tokio. Rama w rozmiarze S ma ważyć poniżej 900 gramów. To dowód na to, że Polska produkcja karbonu w Krossie osiąga światowy poziom.
Fabryka Krossa w Przasnyszu to nie tylko miejsce produkcji, to symbol innowacji, pasji i polskiej myśli technologicznej w branży rowerowej. Tworzone tutaj ramy to połączenie tradycyjnego rzemiosła z najnowocześniejszymi technologiami, co gwarantuje najwyższą jakość i satysfakcję z jazdy na rowerze Kross.
eśli chcesz poznać inne artykuły podobne do Ramy Kross: Polska produkcja karbonu na światowym poziomie, możesz odwiedzić kategorię Rowery.
